Eskişehir Yaş Sebze ve Meyve Üreticiler Birliği Başkanı Yıldıran Kılıç ile Anahtar Parti Eskişehir İl Başkanı Çağlar Ölce, semt pazarında üretici ve tüketicinin yaşadığı sorunları değerlendirdi. Kılıç, Eskişehir’de ürünlerin aracısız satılması nedeniyle pazar fiyatlarının birçok kente göre daha uygun olduğunu belirtirken, “Üretici para kazanamıyor, vatandaşın ise alım gücü düştü” dedi. Ölce ise tarımda uzun vadeli planlamaya ihtiyaç olduğunu vurguladı.
Bir semt pazarında bir araya gelen Eskişehir Yaş Sebze ve Meyve Üreticiler Birliği Başkanı Yıldıran Kılıç ile Anahtar Parti Eskişehir İl Başkanı Çağlar Ölce, üreticilerin yaşadığı sorunları, pazar fiyatlarını ve tarım sektöründeki güncel gelişmeleri değerlendirdi.
“Aracı olmadığı için fiyatlar daha uygun”
Eskişehir’de yetiştirilen ürünlerin semt pazarlarında doğrudan tüketiciyle buluştuğunu belirten Yıldıran Kılıç, sera ürünlerinin ardından açık alanda yetiştirilen ürünlerin de tezgâhlardaki yerini almaya başladığını söyledi.
Ürün bolluğunun fiyatlara olumlu yansıdığını ifade eden Kılıç, Eskişehir pazarlarının birçok kente göre daha uygun olduğunu belirterek, “Bunun en önemli nedeni ürünlerin aracısız olarak satılması. Eskişehir’de üretilen sebze ve meyveler yalnızca kentte tüketilmiyor, 12’den fazla ile de gönderiliyor” dedi.
“Sorun fiyat değil, alım gücü”
Vatandaşların buna rağmen fiyatları pahalı bulduğuna dikkat çeken Kılıç, asıl sorunun alım gücündeki düşüş olduğunu söyledi.
Kılıç, “Eskişehir halkı taze ve uygun fiyatlı ürüne ulaşma konusunda şanslı. Ancak vatandaş yine de fiyatları pahalı buluyor. Bunun temel nedeni son yıllarda alım gücünün ciddi şekilde düşmüş olmasıdır” ifadelerini kullandı.
Üreticinin de mevcut sistemde yeterince kazanamadığını vurgulayan Kılıç, akaryakıt, gübre, ilaç ve diğer üretim girdilerindeki yüksek maliyetlerin çiftçiyi zor durumda bıraktığını kaydetti.
Domates akşam saatlerinde 25 liraya düşebiliyor
Semt pazarlarındaki fiyatların gün içerisinde değişebildiğine dikkat çeken Kılıç, özellikle akşam saatlerinde önemli indirimler yaşandığını söyledi.
Kılıç, “Satıcılar ürünlerini bitirip evlerine dönmek istiyor. Gün boyunca 40 liraya satılan domates akşam saatlerinde 25-30 liraya kadar düşebiliyor. Eskişehirliler de bunu bildikleri için alışverişlerini çoğu zaman akşam serinliğinde yapıyor. Marketlerde ise ürün çürüme noktasına gelse bile benzer bir fiyat düşüşü yaşanmıyor” diye konuştu.
“Plansız üretim çiftçiye zarar veriyor”
Üreticinin zarar etmesindeki temel sorunlardan birinin plansız üretim olduğunu savunan Kılıç, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın kapsamlı bir üretim planlaması yapması gerektiğini ifade etti.
Geçen yıl domates üreticisinin ciddi zarar yaşadığını hatırlatan Kılıç, “Üretici domatesi 10 liraya satmak zorunda kaldı ve para kazanamadı. Üretilen sebzelerin önemli bir bölümü tarlada kaldı, belki yarısı bile hasat edilmedi. Buna rağmen bu yıl yurt dışından soğan ithal edileceği konuşuluyor. Tarım potansiyeli yüksek bir ülkenin soğan ithal etmek zorunda kalması düşündürücü” dedi.
Su kaynakları için mısır uyarısı
Eskişehir’de su kaynaklarının geleceğine ilişkin de uyarılarda bulunan Kılıç, son yıllarda artan mısır üretiminin yüksek miktarda su tükettiğine dikkat çekti.
Mısır üretiminin özellikle hayvancılık işletmelerinin ihtiyaçları doğrultusunda planlanması gerektiğini belirten Kılıç, Eskişehir’in sebze üretimindeki yükünün giderek arttığını ve bunun gelecekte su kaynakları üzerinde ciddi baskı oluşturabileceğini söyledi.
Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’nün Porsuk Barajı ile ilgili yaklaşık 185 bin dönüm araziyi kapsayan projesine de değinen Kılıç, projenin hayata geçirilmesinin büyük önem taşıdığını ifade etti.
“Domates 20 liraya kadar düşebilir”
Pazardaki fiyatlara ilişkin beklentisini de paylaşan Kılıç, Eskişehir’de yaklaşık 40 liradan satılan domatesin önümüzdeki günlerde 20 liraya kadar gerileyebileceğini söyledi.
Ancak fiyatların düşmesinin tek başına çözüm olmadığını vurgulayan Kılıç, “Vatandaşın alım gücü olmadığı için fiyat düştüğünde bu kez üreticinin ne kadar kazanacağı tartışma konusu oluyor” dedi.
Zincir marketlere denetim çağrısı
Enflasyonun sorumlusunun üretici ve pazarcılar olmadığını belirten Kılıç, özellikle zincir marketlerdeki fiyat politikalarının daha sıkı denetlenmesi gerektiğini savundu.
“Emeklilere zam yapılacağı önceden bilindiğinde bazı zincir marketlerin fiyatları bir gecede artırdığı görülüyor. Böyle olunca verilen zam kısa sürede eriyor” diyen Kılıç, semt pazarlarında ise emekliye zam yapıldığı gerekçesiyle sebze ve meyve fiyatlarının artırılmadığını ifade etti.
Kılıç, fırsatçılığın önüne geçilmesi ve zincir marketlerin daha etkin şekilde denetlenmesi çağrısında bulundu.
Ölce: Sorunun kaynağı üretici değil
Anahtar Parti Eskişehir İl Başkanı Çağlar Ölce ise Yıldıran Kılıç’ın aktardığı sorunların tarım sektörünün içinde bulunduğu tabloyu açıkça ortaya koyduğunu söyledi.
Üreticinin büyük emekle kaliteli ürün yetiştirdiğini belirten Ölce, “Ürünlerimiz Eskişehir’in yanı sıra birçok ile gönderiliyor. Buna rağmen hem üretici para kazanamıyor hem de vatandaş alım gücünün düşmesi nedeniyle pazardaki fiyatları yüksek buluyor” dedi.
“Tarım günü kurtaran politikalarla yönetilemez”
Sorunun kaynağının üretici olmadığını vurgulayan Ölce, artan maliyetler ve tarımdaki yapısal sorunlara dikkat çekerek şunları söyledi:
“Akaryakıt, gübre, ilaç ve diğer girdilerde yaşanan yükseliş üreticimizin omuzlarındaki yükü her geçen gün artırıyor. Plansız üretim, su kaynaklarının doğru yönetilememesi ve tarımsal planlamadaki eksiklikler geleceğe yönelik önemli riskler oluşturuyor.”
Anahtar Parti Eskişehir İl Başkanlığı olarak üreticilerin, pazarcı esnafının ve vatandaşların taleplerini takip edeceklerini belirten Ölce, tarım politikalarının uzun vadeli planlamalarla şekillendirilmesi gerektiğini söyledi.
Ölce, “Üreticinin emeğinin karşılığını aldığı, vatandaşın da sağlıklı ve uygun fiyatlı gıdaya ulaşabildiği bir sistem için çalışmayı sürdüreceğiz. Eskişehir’in tarımsal potansiyelini koruyacak, su kaynaklarını gelecek nesillere taşıyacak ve üreticimizin yanında duracak her adımın takipçisi olmaya devam edeceğiz” ifadelerini kullandı.
